10.Sınıf Dil ve Anlatım 2.Dönem 2.Yazılı Soruları ve Cevapları

       10.Sınıf Dil ve Anlatım 2.Dönem 2.Yazılı Soruları ve Cevapları

Dil ve anlatım, Türk edebiyatı dersleriyle ilgili hazırladığımız yazılı sorularını paylaşmaya devam ediyoruz. 10 .sınıf dil ve anlatım 2.dönem 2.yazılı,10.sınıf dil ve anlatım ortalama yükseltme ve sorumluluk sınavı sorularını sizleri için hazırladık. haziran ve eylül dönemi ortalama yükseltme ve sorumluluk sınavlarında sorulabilecek sorular dil ve anlatım dersi 10.sınıf kitabı ve konularına paralel olarak hazırlanmıştır. Dil ve anlatım 10.sınıf 2.dönem 2.yazılı soruları ile ilgili paylaşımlarımız cemal aksoy sitesinde mevcuttur. Lys ve Ygs sınavlarında çıkabilecek Türkçe soruları da sitemizde bulabilirsiniz. Ygs ve Lys sorularını, Ygs  Lys Türkçe soru bankasını, Lys, Ygs Türkçe, dil bilgisi konu testlerini sitemizden takip edebilirsiniz.         

 Her sabah, gözlerimi gökyüzünden gelen paslı seslerin gıcırtısıyla açıyorum. Sanki binlerce çelik 

       makas, gökyüzünün   lacivertliğini   doğramak için  durmadan açılıp kapanarak, havada  cehennemi bir

       gürültü ile çakıyor.  Bulutlarsa  bir araya  toplanmış,  sınırsız bir neşe içinde sokaktan  çekilen  el 

       ayağa   karşı yengilerini kutluyorlar.”

1 –   Yukarıdaki metinden aşağıda istenenlere uygun örnekler bulup karşılarına yazınız. ( 10 puan )

       İnsandan doğaya aktarma:

       Duyular arası aktarma:

       Ad  aktarması :

       Benzetme:

2 – Metinde  altı  çizilmiş  olan  sözcükleri  çeşidi  ve  yapısı  bakımından  inceleyiniz ? ( 10 puan )

 

 


 


Cömertlik ve yardım etmede akarsu gibi ol.
Şefkat ve merhamette güneş gibi ol.
Başkalarının kusurunu örtmede gece gibi ol.
Hiddet ve asabiyette ölü gibi ol.
Tevazu ve alçakgönüllülükte toprak gibi ol.
 Hoşgörürlükte deniz gibi ol.
Ya olduğun gibi görün ya da göründüğün gibi ol.


                                                      Hz. Mevlana

 


 

 


Türkler, kurultayın bu kararı üzerine, Ergenekon'dan çıkmak için yol aradılar; bulamadılar. O zaman bir demirci dedi ki: "Bu dağda bir demir madeni var. Yalın kat demire benzer. Demirini eritsek, belki dağ bize geçit verir." Gidip demir madenini gördüler. Dağın geniş yerine bir kat odun, bir kat kömür dizdiler. Dağın altını, üstünü, yanını, yönünü odun-kömürle doldurdular. Yetmiş deriden yetmiş büyük körük yapıp, yetmiş yere koydular. Odun kömürü ateşleyip körüklediler. Tanrı'nın yardımıyla demir dağ kızdı, eridi, akıverdi. Bir yüklü deve çıkacak denli yol oldu.


                                            Ergenekon Destanı’ndan

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

   3 –  Yukarıdaki metinlerden de faydalanarak epik(destansı) ve emredici anlatımın üçer tane özelliğini yazınız(12puan)

 

        4 –  kanıtlayıcı  anlatımda  dilin  hangi  işlevde  kullanıldığını  belirterek  Bu  anlatımın  dil ve  anlatım    özelliğini    üç  medde  ile  açıklayınız ?  (  8 puan )

 

 5 – Aşağıdaki  metinde  işlenen  konuyu  ve  konunun  nasıl  sınırlandırıldığını  belirterek  bu  konunun   

              anlatımında  ağırlıklı  olarak  kullanılan  anlatım  biçimini  açıklayınız ? ( 10 puan )

              “Yazar, şair veya  romancı gördüklerini ve duyduklarını yaşayabiliyorsa, onları  iç deneyimleriyle 

            besleyerek  yaşatabiliyorsa  gerçekten  şairdir, gerçekten  romancı sayılır..Bu  yaşatıp  yaşatmama  işi

            isteğe  bağlı  değil,  doğuştan  gelen  bir  yetenekle  ilgilidir.  Yoksa  eline  her  kalem  alan  romancı,  her 

           boya    çalmasını,  fırça  sürmesini  belen  de  ressam  olurdu.Gerçi  böyleleri de  var  hem  de  pek  çok 

           ama   bunlara   sanatçı  gözü  ile  bakmıyoruz.  Uzaklara  gitmeye  ne  gerek  var  bibliyografya  kitaplarını, 

           dergileri   karıştırınız.  Kendilerini  sanatçı  sanarak  boşuna  yaşamış  olanların   kabarık  sayıları   

            karşısında   donakalırsınız.”            Suut  Kemal    YETKİN

       6 – Yukarıdaki  metinde   ek- eylem  almış    sözcükleri  göstererek    bu    ek–eylemlerin    görev  ve  kipini 

              belirtiniz ? ( 10 puan )

       7 – Aşağıdaki  sözün  konusunu  ve  bakış  açısını  belirleyerek  bu  konuyu  açıklayan  kısa  bir    metin    

             oluşturunuz ? ( 30 puan )

              “ Savaşlar,  eğitim  ve  öğretim  yoluyla  önlenebilir.”

      8 – Aşağıdaki  metinde  geçen  zarfları  göstererek   çeşitlerini  belirtiniz ? ( 10 puan )

           “Arkadaşım,  telefonda  dönem  ödevlerinin  yarın  teslim  edileceğini  söyledi.   Ben  bunu  tamamen     

          unutmuştum.  Ne  yapacağımı  düşünürken  annem  içeri  girdi  ve “ Böyle  ne üzülüyorsun?   Biraz  geç 

          yatarsın  bitirirsin. ” dedi.

                         B  A  Ş  A  R  I  L  A  R                             Ders   öğretmeni

                                                                                        Gönül  BATTAL

Cevap Anahtarı

 1 – 10 p  İnsandan doğaya aktarma:    Bulutlar  sınırsız bir neşe içinde yenilgilerini kutluyor. 2p

      Duyular arası aktarma:   Paslı seslerin gıcırtısı  görme – işitme 2 p

     Ad  aktarması :   el  ayak ( insanlar  için )2 p

     Benzetme:  Şimşekler çelik makasa benzetilmiş.2 p

 

2 – 10 p  bilerce : sıfat 1p  türemiş  1 puan                  durmadan : zarf  1p      türemiş    1p

      Toplanmış :  fiil 1 p türemiş 1p            sınırsız . sıfat 1 p türem ş1 p         yengilerini . isim -1p türemiş 1p

 

3 – 12  p  EPİK :  Olay  ve  kişiler  olağan  üstülüklerle ve  yiğitçe  bir  ifadeyle  anlatılırlar – Tarihi     konular   

      işlenir. – Coşku  ve  heyecan  vererek  etkiler –  eylem türünden  sözcükler  ön  plandadır.  3 X 2

     EMREDİCİ : : Emir,  telkin  ve ya  önerme   amaçlıdır. – Öğretme  ve  açıklama  temeline  dayanır. – 

     Uygulanması  istenen  anlatım  var. – Dil  alıcıyı  harekete  geçirme  amaçlı – fiil çok  kullanılır. 3×2

 

4 – 8 p Dil  göndersel  işlevde  kullanılır 2 p    Dil  sade yalın  ( yabancı  sözcükler yok  süsten  uzak ) 2p 

   akıcı (  Söyleyişi  engelleyecek  ses  ve  söz  yok  cümleler  Kolay okunur ) 2 p    ve  durudur ( gereksiz

     söz ve  karmaşık cümle  yok ) 2 p

 

5 – 10 p Konu  sanatçı  2 p  sınırlama : gerçek  sanatçı  ile  gerçek  olmayan  sanatçı 2p ( gerçek  sanatçı da kabul edilecek )

   Tartışmacı  anlatım  kullanılmış 2 p  Tartışmacı  anlatımda  yazar, bir  konuyu  farlı  açılardan  ele  alarak  bunlardan 

       birini  kabul  ettirmek  amacıyla  diğerini çürütmeye  çalışır  4 p

 

6 –  10 P   yaşayabiliyorsa  Birleşik  zamanlı  fiil  yapmış 1p – şimdiki  zamanın  şartı  1p

                Yaşatabiliyorsa :  “              “             “     “        1p      “             “              “    1p

       Şairdir : ismi  yüklem  yapmış 1 p – ek- eylemin  geniş  zamanı 1 p 

      İlgilidir  .    “              “        1 p      “      “            “            “     1p

      Olurdu . birleşik  zamanlı  fiil 1p   geniş  zamanın  hikâyesi 1 p  ( değil  de kabul  edilir )

 

7 – 30 p Konu  savaşlar . 2 p      Bakış  açısı :   eğitim  ve  öğretim  yoluyla  önlenebilmesi  3 p

       Göreceli  değerlendirilecek     Anlama  ve  anlatın    7 p

       Buluş  ve  örneklene   8 p

       Plan lama 5 p

       Yazım noktalama 5 p

 

8 – 10 p   yarın :zaman z. 1p       Tamamen : durum z.  1p        düşünürken : zaman z  1 p      içeri . yer- yön z 1

      Böyle : durum z.2 p   ne : soru z.2 p      biraz: azlık-çokluk z. 1p  geç : zaman z. 1p

Cevap Ver