10.Sınıf Türk Edebiyatı 2.Dönem 1.Yazılı Sınavı Soruları ve Cevapları

10.Sınıf Türk Edebiyatı 2.Dönem 1.Yazılı Sınavı Soruları ve Cevapları

1)         Aşağıdakilerden hangisi Mevlana’nın eserlerinden biri değildir?(5p)

            A)  Mecalis-i Seb’a        B) Mesnevi



 

C)  İskendername       D) Mektubat



 

E)  Divan-ı Kebir

2)        Aşağıdakilerden hangisi eserlerinde tasavvufi konulara yer vermemiştir?(5p)


 

A) Yunus Emre               B) Mevlana


 

C)  Hacı Bayram Veli        D) Hacı Bektaş-i Veli


 

E)  Hoca Dehhani

3)         Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerlere uygun ifadeleri yazınız?(7p)


 

·              Şarkının nazım birimi ……bent………. tir.


 

·                  Koşmanın  İslam öncesi dönemdeki  karşılığı …koşuk…………..  dir.


 

·                   Risaletü’n-Nushiyye’nin yazarı  …Yunus Emre……………………..  dir.


 

·                    Kasidenin en güzel beytine, …beytül kasid…………… adı verilir


 

·                    Kasidede beyit sayısı  …33-99……….. arasında değişir..


 

·                    Hoca Dehhani…………………………………, divan edebiyatının kurucusu kabul edilir


 

·              Peygamber Efendimizi övmek amacıyla yazılan kasideye…naat………..  denir. 

4)          İlahi”yle ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?(5p)

A) İlk örnekleri Kaşgarlı Mahmut tarafından verilmiştir.

B) Tarikatlara göre farklı adlarla anılmıştır.

C) Dini ve tasavvufi temaları işlemiştir.

D) Hem aruz hem de hece ölçüsüyle oluşturulmuştur.

E) Birim değeri olarak genellikle dörtlük kullanılmıştır.

5)         Aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?(5p)

 A) İlahiler belli bir ezgiyle söylenir.

 B) Gazelin uyak düzeni “aa, ba, ca, …” şeklindedir

C) İlahilerde nazım birimi olarak genellikle dörtlük kullanılmıştır.

D) Gazelin nazım birim beyittir.

E) Gazelin ilk beytine makta  adı verilir.

6)         Aşağıdaki eser-yazar eşleştirmesini doğru bir şekilde yapınız.(5p)

Kutadgu Bilig                            Şeyyad Hamza(Yusuf ile Züleyha)

Fih-i Ma Fih                               Gülşehri(mantıku't Tayr)

Vesiletü’n Necat                         Mevlana(Fih-i Ma Fih)

Mantıku’t Tayr                    Süleyman Çelebi(Vesiletü'n Necat)

Yusuf ile Züleyha                Yusuf Has Hacip(Kutadgu Bilig)

7)         Aşağıdaki ifadeleri doğru ise (D) , yanlış ise (Y) olarak işaretleyiniz.(7p)

·                    (Y    ) Dede Korkut Hikayeleri, dede Korkut tarafından yazılmıştır.

·                    (  Y  )Mesnevilerin uyak düzeni aa,ba, ca… şeklindedir.

·                   ( D   )Beş mesneviden oluşan eserlere hamse adı verilir.

·                   (  D  ) Makalat, öğretici bir metindir.

·                ( Y   ) İslamiyet sonrası oluşan ilk destan, Saltukname’dir.

·                    ( D   )Kasidede şairin mahlasının geçtiği beyte, taçbeyit adı verlir.

·                    (  D  ) Konuları yergi olan kasidelere hicviye denir.

8)        Kasidenin bölümlerini sırasıyla yazarak birer cümleyle açıklayınız.(5p)

 Nesib-teşbib, girizgah, methiye, fahriye, tegazzül, dua

 

9)         Aşağıdaki şiir hangi nazım şekliyle yazılmıştır, bu nazım şekli hakkında 3 madde yazınız.(6p)



 

·      Gül ü lâleyle zeyn olmış çemenler
Oyuna girdi gönlekcek semenler



 

Çü gördüm nakş-ı Erjeng oldı sahra
Edüp bir nice rengîn şi'r peyda



 

Kadem basdum izâr-ı mihr ü mâha
Ki tâ erdüm cenâb-ı Pâdişâha

…………………………Mesnevi( aa,bb,cc, aruz ölçüsü, olay anlatmaya dayalı nazım şekli)…………………



 

10)    Aşağıdakilerden hangisi bir kasidenin ilk beytidir?(5p)

A)          Bahar erdi yine düştü gülistan üzre

              Yine oldu zeminin lütfu asman üzre

B)          Gül Gül devri ayş eyyamıdır zevk u sefa hengamıdır

            Aşıkların bayramıdır bu mevsim-i ferhunde dem

C)          Cefa taşın ne gam atsa hayali sana alçaklar

            Belagat meyvesin hasıl eden nah-i hünersin sen

D)          Bu devr içinde benim padişah-ı mülk-i sühan

              Bana sunuldu kaside bana verildi gazel

E)          Arızın yadıyla nemnak olsa müjganım nola

             Zayi olmaz gül temannasıyla vermek hare su

 

 Aşk, özge ateştir, ısınır onda ayaz

Yandıkça o, taşlar yumuşar,sert kalamaz

Varsın aşık  günaha girsin, hoş gör

Sevda şarabından içmiş arlanmaz”( Mevlana) 

11)     Yukarıdaki şiirin nazım şekli(biçimi) nedir?(4p)

 rubai

 

12)    Türk edebiyatında destandan halk hikayeciliğine geçiş dönemi eseri olan, nazım nesir karışık olarak yazılan eserin adı nedir?(4p)

 Dede Korkut Hikayeleri

 

13)     Aşağıdaki cümlede boş bırakılan  yerleri  uygun ve  doğru şekilde tamamlayınız.(5p)

     Gazeller  ………aruz……………………… ölçüsü ile yazılır,  Nazım birimi…beyit…………………………dir. Son beyitine……makta……………………. denir  ve ……aşk……………, ……ayrılık….. , ……kadın…………………….., ………şarap……………………………  ,……güzellik………………………………………. Konuları işler.

    İslamiyet Öncesi Destansı Türk edebiyatında ölüm konusunu işleyen şiirlere…sagu…….……………    Divan Edebiyatında ….……mersiye……………… Halk Edebiyatında ise………ağıt………………………………. denir.

 

14)    Aşağıdakilerden hangisi kasidenin türlerinden değildir? (4p)                                                        

   a) Tevhid    b) Münacat   c) Fahriye     d) Mersiye   e) Na’at

 

(I) Divan şiirinde müstezat, gazelin dizelerine yarım dize eklenerek oluşturulan nazım biçimidir. (II) Nazire, usta kabul edilen bir şairin beğenilen bir şiirine benzetilerek yazılan şiirdir. (III) Hamse, bir şairin beş kasidesinin bir araya getirilmesiyle oluşan eserlere denir. (IV) Gazelin ilk beyitine matla, son beyitine makta denir. (V) Gazelin en güzel beyitine “beytü’l-gazel” denir.

15)       Yukarıda numaralanmış cümlelerden hangisi yanlıştır? (5p)

A)   I                  B) II            C) III           D) IV            E)  V

 

16)      Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bilgi yanlışı vardır?(5p)



 

A)  Risaletü’n Nushiyye(nasihat kitabı) didaktik bir mesnevidir.



 

B)  Arapça olarak yazılan Makalat, tasavvuf konusunda yazılmış bölümlerden oluşur.



 

C)  Nasreddin Hoca Fıkraları, ilk söylendikleri anda yazıya geçirilmiş, günümüze kadar değişmeden ulaşmıştır.



 

D)  Kaygusuz Abdal, çoğu şiirinde, benimsediği tasavvuf ve Bektaşilik ilkelerini savunmuştur.



 

E) Battal Gazi’nin Aşkar adlı atı birtakım üstün özelliklere sahiptir.

17)       Kuşlara Simurg’a ulaşmaları için yolculuklarında rehberlik eden Hüthüt kuşu aşağıdaki yapıtların hangisinde yer almaktadır?(3p)



 

a)Sıhhat ü Maraz    b) Risaletü’n Nushıyye

       c) Mantıku’t Tayr       d)Hadikatü’s Süeda

       e) Müntehabü’l Şifa     

18)           I. Türklere ait şiir biçimleri olmaları

      II.Beyit sayısının sınırsız olması

      III. Aynı nazım birimiyle yazılmaları

     IV. Aruz ölçüsüyle yazılmaları

      V. Aynı uyak düzeniyle yazılmaları

Yukarıda numaralanmış özelliklerden hangileri gazel ve mesnevide ortaktır?(5p)

A)        I. ve II.             B) I. ve III.        C) II. Ve III.

 

D)  III. Ve IV.            E) IV. ve V.

19)      Divan edebiyatıyla ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?(5p)



 

A)  Şiirde söyleyiş güzelliğine önem verilmiştir.



 

B)  Gerçek yaşam üzerine temellenmiş, somut bir şiir anlayışı benimsenmiştir.



 

C)  Şairler kalıplaşmış sözler kullanmışlardır.



 

D)  Yabancı sözcüklerle yüklü, süslü ve sanatlı bir dil kullanılmıştır.



 

E)  Arap ve İran edebiyatının etkisinde kalınmıştır. 

20)      Aşağıdaki terimlerden hangisi gazelle ilişkilendirilemez?(5p)


 

A) Matla beyti


 

B)  Mahlas


 

C)  Yek-ahenk


 

D)Şahbeyit


 

E) Vasıta Beyti          

Cevap Ver