10. Sınıf Türk Edebiyatı 2. Dönem 2. Yazılı Soruları ve Cevapları

yazılı soruları ve cevapları, 2015-2016, 1. yazılı, 2. yazılı, 3. yazılı, telafi, ortak sınav

10. Sınıf Türk Edebiyatı 2. Dönem 2. Yazılı Soruları ve Cevapları

Sevgili öğrenciler, 2.yazılılar şu aralar  başladı. Biliyorsunuz ki 10. sınıf Türk edebiyatından üç yazılı olacaksınız. Bazı arkadaşlarımızın ilk yazılısı kötü geçmiş olabilir. Bu arkadaşlar  ikinci yazılıya biraz daha güzel çalışırlarsa eminim güzel bir not alacaklardır. Örnek yazılı sorularını çözerseniz  yazılıda faydasını göreceğinize inanıyorum. 10.sınıf Türk edebiyatı 2.dönem 2.yazılı sınavında divan edebiyatı ve halk edebiyatı konuları ağırlıklı olarak çıkacaktır. Kolay soruların sorulabileceği gibi orta ve zor derecede  sorularda karşınıza çıkacaktır. Tüm öğrenci arkadaşlara başarılar dilerim.

 

1. Gazelin özelliklerinden beşini yazınız. (3×5=15P)

 Divan şiirinde aşk şarap, kadın güzelliği gibi konuları işleyen nazım şeklidir.

Uyak düzeni aa,ba,ca,da… şeklindedir.

Aruz ölçüsüyle söylenir.

İlk beytine matla, son beytine makta denir.

5-15 arasında değişen beyitten oluşur.

Nazım birimi beyittir.

2. Aşağıda verilen kavramları tanımlayınız. (3×5=15P)

Matla: gazel ve kasidede ilk beyit

Taç beyit: şairin mahlasının geçtiği beyit

Tegazzül: Kasidenin ölçüsüne göre araya sıkıştırılan gazel

Fahriye: Şairin kendini övdüğü bölüm

Methiye: Asıl konunun işlendiği bölüm

 

3. Verilen dörtlüğün ahenk unsurlarını bulunuz. (15P)

Kum birikmiş derede

Vefasız yar nerede

Geçersin belki dedim

Bekledim pencerede

Kafiyesi: ere: zengin uyak

Redifi: de

Ölçüsü: 7'li hece ölçüsü

Kafiye şeması: aaxa, mani tipi uyak

4. Verilen boşlukları uygun şekilde doldurunuz. (3×5=15P)

– Gazelin en güzel beyitine …beytü'l gazel…………….……..denir.

– Gazelin İslamiyet’ten önceki Türk edebiyatındaki karşılığına …koşuk………………., halk edebiyatındaki karşılığına ise……koşma………………. denir.

– Rubai nazım şekli denince akla gelen ilk sanatçı İranlı şair ……Ömer Hayyam…………………………….. dır.

– Bestelenmek üzere yazılan şiirlere …şarkı…….…….denir.

5. Divan şiirine Türklerin kazandırdığı nazım şekilleri nelerdir? (10P)

 Tuyuğ, şarkı

6. Verilen manilerin türünü belirleyiniz. (10P)

Ne viran çeşme imiş  

Su içecek tası yok

Yıkıldı viran gönlüm

Yapacak ustası yok

Şu vefasız dünyanın

Ucu var ortası yok( artık mani)

 

Ayağı

Kuşlardan bir kuş gördüm

Var başında ayağı

Üstad manici isen

Aç maniden ayağı(kesik mani)

 

Şu dağlar olmasaydı

Çiçeği solmasaydı

Ölüm Allah’ın emri

Ayrılık olmasaydı(düz mani)

 

Güle naz Boğaza

Bülbül eyler güle naz

Girdim bir dost bağın

Ağlayan çok gülen az(cinaslı mani)

7.     I. Duygu ve düşünceler kalıplaşmış mazmunlarla anlatılır.

        II. Konular genellikle aşk, şarap, sevgilidir.

        III. Anlatım süslü ve sanatlıdır. Anlam ve söz sanatlarına özellikle yer verilir.

        IV. Nazımdan çok nesir alanında eserler ortaya konulmuştur.

        V. Ahenge çok önem verildiği için redife özellikle yer verilir.

Divan edebiyatı ile ilgili numaralandırılmış cümlelerin hangisinde bir bilgi yanlışı vardır? (5P)

A) V             B) IV             C) III             D) II            E) I

 

8.     I. Nazım birimi dörtlüktür.

        II. Sanatlı ve süslü söyleyişten uzaktır.

        III. Sagu, koşuk, sav en önemli ürünleridir.

        IV. Halkın ortak problemlerini dile getirmiştir.

        V. Nesir alanında şiirden daha çok gelişme görülmüştür.

Numaralanmış cümlelerin hangisinde ya da hangilerinde Halk edebiyatıyla ilgili bir bilgi yanlışı yapılmıştır? (5P)

A) Yalnız II                B) Yalnız III                C) Yalnız V

                 D) III ve V                   E) I ve IV

9. Verilen yargıları doğu-yanlış durumlarına göre işaretleyiniz.(2×5=10P)

– Mani, Anonim Halk Edebiyatı nazım şekillerindendir.( D   )

– Rubai tek dörtlükten oluşur. ( D   )

– Şarkı türünün en önemli şairi Fuzuli’dir. (Y    )

– Divan şiirinde genellikle hece ölçüsü kullanılır. (  Y  )

– Kasidenin beyit sayısı 5-15 arasındadır. ( Y   )

 Cemal AKSOY(Türk Dili ve Edebiyatı Öğretmeni)

CEVAP VER