10.Sınıf Türk Edebiyatı 2.Dönem 2.Yazılı Soruları

yazılı soruları ve cevapları, 2015-2016, 1. yazılı, 2. yazılı, 3. yazılı, telafi, ortak sınav

10.Sınıf Türk Edebiyatı 2.Dönem 2.Yazılı Soruları

1)Aşağıda verilen yargıları doğru-yanlış durumlarına göre inceleyiniz(D/Y)(10p)

(   Y    )Makâlât,Türkçe yazılmış ilk tasavvuf kitabıdır.

 Y   )Dede Korkut Hikayeleri manzum şekilde yazılmıştır.

 D   )Tasavvufu benimseyen,yaşamını bu anlayışın gereklerine göre biçimlendiren kişilere mutasavvıf (sûfî,sofu) denir.

   )Danişmendnâme, sözlü gelenek içinde oluşmuş,yazıya daha sonra geçirilmiştir.

(  D     )İlahiler belli bir ezgiyle söylenir.

2)Aşağıdaki boşlukları uygun şekilde doldurunuz.(15p)

-İlahi nazım şeklinin Bektaşi tarikatlarındaki şekline ……Nefes…………………………………denir.

-Dini-Tasavvufi Türk şiiri…………Ahmet Yesevi…………………………………ile başlar.

-Deli Dumrul,…………Dede Korkut Hikayeleri…………………………………………………………’nin kahramanlarından biridir.

-………İlahiler……………………………,tarikatlara göre farklı adlar alır.

-Hz.Muhammed’in hayat hikâyesinin anlatıldığı eserlere…………siyer……………………………….denir.

 

3) Bir kadehle bizi  sâkî  gamdan eyledi                 Taştın  yine deli gönül

    Şad olsun gönlü anun  gönlümü şad eyledi.       Sular gibi çağlar mısın?

                                                                               Aktın yine kanlı yaşım

    Bende idi bunca yıllar kaddüne serv-i revan        Yollarımı bağlar mısın?

    Doğrulukla kulluk ettiğüçün âzâd eyledi.                                   Yunus Emre

                                                   Hoca Dehhanî

 

Yukarıdaki  metinleri benzerlik ve farklılıkları bakımından karşılaştırınız.(20p)

 Birincisini nazım birimi beyit, diğerinin dörtlüktür.

Birincisi divan şiiri geleneğine ait, diğeri halk şiiri geleneğine aittir.

Birincisi dın dışı konuları ele almış, ikincisi tasavvufi yer vermiştir.

Birincisinde aruz ölüçüüsü, ikincisinde hece ölçüsü kullanılmıştır.

4)Nasreddin Hoca fıkraları yüzlerce yıl önce oluşturulmuştur.Oluştukları ilk anda yazıya geçirilmeyen bu metinlerin günümüzde hala seviliyor ve okunuyor olmasının nedeni sizce nedir?Yorumlayınız.(10p)

 Kısa, nükteli, didaktik  olması. 

5)Aşağıdaki  tasavvuf   terimlerinin anlamlarını karşılarına yazınız.(15p)

Şarap:   İlahi aşk şarabı                                                            

Vahdet-i  vücûd: Tek olan Allah, tek vücüt

Mâşuk: Sevgili(Allah)

Meclis:İlahi aşk şarabının içildiği yer

 

6)Yunus Emre’nin günümüzde hala sevilerek okunmasının temel sebebi nedir?(10p)

 Sade, anlaşılır Öz Türkçe ile şiirler yazması, şiirlerindeki Allah ve insan sevgisi

7)Nefes nazım şekli hakkında bilgi veriniz.(10p)

 Bektaşi-Alevi tekkelerinde okunan ilahilere nefes denilir. Saz eşliğinde dile getirilir. Belli bir ezgiyle söylenir. Şekil özellikleri ilahiye benzer.

8)Aşağıdaki  eserlerin yazarlarını karşılarına yazınız.(10p)

Makâlât: Hacı Bektaşi Veli

Risaletü’n-Nushiyye: Yunus Emre

Cemsîd u Hurşîd: Ahmedi

Cemal AKSOY(Türk Dili ve Edebiyatı Öğretmeni)

Cevap Ver