9.Sınıf Türk Edebiyatı 2.Dönem 2.Yazılı Soruları ve Cevapları

yazılı soruları ve cevapları, 2015-2016, 1. yazılı, 2. yazılı, 3. yazılı, telafi, ortak sınav

9.Sınıf Türk Edebiyatı 2.Dönem 2.Yazılı Soruları ve Cevapları

 

Güzel derede sümbül burçtadır             Kasapların gözü daim koçtadır

Gözel sever diye yiğit suçtadır              Bahar geçer koklar güz menevşeyi 

                                                                     ( Ercişli Emrah )

1.Yukarıdaki şiir için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

    A)  Halkın konuştuğu, sade anlaşılır dille yazılmış

    B)  11’li hece ölçüsü ile yazılmıştır

    C)  Âşık Tarzı Halk Edebiyatının izleri görülür

     D)  Tam kafiye ve redif kullanılmış

     E)  Uyak düzeni, düz kafiye şeması şeklindedir.

 

        Yalnız zaman olur bazı akşamlar         

        Bir kadın çehresi: yanarken camlar
        Bir lahza belirir loş aynalarda.”

2.Bu dizelerde geçen, yanarken camlar’ sözünde, aşağıdaki   açıklamalardan hangisine uygun bir söz sanatı vardır?

A) Bir durumu, gerçekte olduğundan daha üstün gösterme
B) Bir sözü benzetme amacıyla başka bir söz yerine kullanma
C) Birden çok anlamı bulunan bir sözcüğü uzak anlamıyla  kullanma
D) insanlara özgü bir niteliği cansız varlıklara aktarma
E) Bir olguyu, gerçek nedeninin dışında, hoşa giden bir nedene bağlama

 

(I)  Dik, sarp bir doruğa tırmanan bir dağcıyı andırıyor deneme yazarı.  (Il) Yamaçta ayağını koyacağı bir yer arıyor. (III) Elleriyle tutunacak bir yer seçiyor. (IV) İpini takacağı bir kaya parçası gözlüyor; adım adım tırmanıyor, sınaya sınaya yükseliyor. (V) Tepede, ulaştığı noktada, bir dağcı gibi güven duygusu sarıyor içini.

3.Yukarıdaki cümlelerin hangilerinde benzetmeye yer verilmiştir?

 A) I. ve III. B) I. Ve IV. C) II. ve III. D) II.ve IV. E)  IV. ve V.

 

 Yabancı bir fısıltı söyleyecek adını  /   Tanıdığım bir gülüş kıvrılacak içerde

 Yukarıdaki dizelerle;

   I.  kapının kanadını                  II.  karşımda ürperecek halı

III.  vurur vurmaz duvara           IV.  sedir ve perde

4.Parçaları kullanarak çapraz uyak düzeninde bir dörtlük oluşturulmak isterse, son iki dizenin sıralanışı aşağıdakilerden hangisi gibi olur?

 A)  I. ve II.        B)  II. ve  III        C) III. ve  I.        D) I. Ve  III.    E)   IV. ve III.

    IV.ve III.            I. ve  IV.          II. ve IV.         II. ve IV.           II. ve I

 

 I– Halk hikâyeleri anonimdir, mesneviler ise bir yazar tarafından oluşturulur.

II– Halk hikâyeleri manzum – mensur, mesneviler ise manzum olarak yazılır.

III- Halk hikâyelerinde olağanüstü olaylara yer verilir, mesnevilerde ise olağanüstü olaylar yoktur.

5.Halk hikâyeleri ile mesnevilerin karşılaştırıldığı yukarı-daki cümlelerin hangisinde ya da hangilerinde verilen bilgi yanlıştır?

A) Yalnız I        B) Yalnız II         C) Yalnız III       D) I ve II              E) II ve III

   

   I. Mesnevi    II. Müstezat     III.Tuyuğ   IV. Kaside       V. R ubai

6.Yukarıdakilerden hangileri divan edebiyatında beyitlerle kurulan nazım biçimlerinden değildir?
A) I. ve  V                 B)  III. ve  IV             C)  III  ve V
           D)  II  ve  IV                        E)  II.  ve  IIII

 

 I. Hece ölçüsü kullanılması.            II. İlk iki dizenin doldurma olması.
III. Hep tunç uyak kullanılması.      IV. Tek dörtlükten oluşması
V. Anonim olması

7.Yukarıda verilen cümlelerden hangisi ya da hangileri “mani” ile “rubai”nin ortak özelliğidir?
A) II ve V      B) Yalnız I     C) Yalnız IV        D) III ve V      E) I ve III

 

           Sıladan geliyorsunuz
           Ne var ne yok bizim oralarda Çiçek açmış mı erikler
           ipek perdeli pencerenin altında

8.Bu dörtlük için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

    A) Bir özlem dile getirilmiştir.

    B) kişileştirme sanatına başvurulmuştur..

    C) Ölçü ve uyak yoktur. 

    D) Üçüncü ve dördüncü dizeler. anlamca birbirini bütünlemektedir.

    E) Birinci dize kurallı bir cümledir.

               

 I- Mesnevi, her beyti kendi arasında kafiyeli olan nazım biçimidir.

II- Kaside, en az 33 en fazla 99 beyitten meydana gelir, bir kişiyi övmek için yazılır.

III- Şarkı, İran edebiyatından bizim edebiyatımıza geçmiş bir nazım şeklidir.

9.Numaralanmış    cümlelerdeki   bilgilerden   hangisi   ya da hangileri yanlıştır?

 A) Yalnız I               B) Yalnız II                  C) Yalnız III    

D) I ve II                   E) II ve III

 

I. Hece ölçüsü kullanılması.            II. İlk iki dizenin doldurma olması.
III. Hep tunç uyak kullanılması.      IV. Tek dörtlükten oluşması
V. Anonim olması

10.Yukarıda verilen cümlelerden hangisi ya da hangileri “mani” ile “rubai”nin ortak özelliğidir?
          A)  II ve V   B) Yalnız I   C)  Yalnız IV   D)  III ve V   E)  I ve III

 

I. Şarkı  II. Murabba III.Müstezat  IV. Kaside V. Rubai 11.Yukarıdakilerden hangileri divan edebiyatında dörtlüklerle kurulan nazım biçimlerinden değildir?
A)
II. ve V      B) III. ve IV     C) III ve V     D) I ve IV       E) II. ve IIII

 

12. Aşağıdakilerden hangisinde uyak kullanılmamıştır?

A) Elindeki kınası soldu mu ola       Evde kaynatası duydu mu ola

B) Sabah olsun tan yerleri ışısın      Çiğ düşünde gül goncalar üşüsün

C) Yeşil ördek gibi daldım göllere     Sen düşürdün beni dilden dillere

D) Ak gerdanda benler zer- nişanlıdır       Zülfünün telleri pek reyhanlıdır.

E) Çek deveci develerin yokuşa                Deli oldum o sendeki bakışa

 

    Bir münasip dostum olsa sırrım açar idim  

    Harc edüp  eldeki varım cümleden geçer idim

    Tuti dilin agu verse nûş edip içer idim

    Aşıklara ölüm gelmez tatlıdır ballar gibi

13.Yukarıdaki dörtlüğün uyağı, uyak örgüsü ve redifi sırasıyla aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

A) Yarım uyak, aaab, -idim        B) Zengin uyak, abaa, -idim

C) Tam uyak, aaab, -ar idim       D) Tam uyak, aaba, -idim

E) Yarım uyak, aaab, -ar idim

14.Aşağıda koşma için verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

I. Koşma Aşık edebiyatı nazım biçimlerindendir.

II. Uyak şeması abab, cccb, dddb şeklindedir.

III. 11’li hece ölçüsüyle yazılır.

IV. Taşlama, güzelleme, koçaklama, ağıt gibi türleri vardır.

V. Söyleyeni belli değildir.

A) I              B) II             C) III          D) IV            E) V

 

"Âşık, Türk Halk edebiyatında XV. yüzyılın başla­rından bu yana beliren bir sanatçı tipidir. Bir yönüyle eski destan (epope) geleneğini sürdüren, ama başka bir yönüyle, adının belirttiği gibi 'sevda şiirleri' söy­leyen bir sanatçıdır."

15.Günümüzde, yukarıdaki parçada belirtilen sanat­çı tipinin bütün özelliklerini taşıyan kişilere rast­lanmamaktadır. Bunun nedeni aşağıdakilerden hangisi olabilir?

A) Âşıklığın güç bir uğraş olması

B) Günümüz insanının şiire önem vermemesi

C) Aydın sanatçıların âşıkların görevini yüklenmiş olması

D) Âşıkların işlediği konuların halkı ilgilendirme­mesi

E) Toplumsal yaşamın büyük ölçüde değişmesi

 

 Bu yağmur, bu yağmur,  bu kıldan ince,       Öpüşten yumuşak yağan bu yağmur.

 Bu yağmur, bu yağmur, bir gün dinince        Aynalar yüzümü tanımaz olur.

16.Yukarıda verilen dizelerde görülen söz sanatları aşağıdakilerden hangisidir?

 A)  İstifham – Teşbih                   

 B) Tekrir – Teşhis    

 C) Kinaye – Tenasüp

 D)  Kinaye – İstiare      

 E)  İntak – Tenasüp

17.Aşağıdakilerden hangisi, Halk edebiyatının özel­liklerin den biri değildir?

A)Münacat, naat, mesnevi, mersiye gibi ortak tür ve konuların kullanılması

B)İslamiyet’ten önceki Türk edebiyatı geleneğini sürdüren sözlü bir edebiyat olması

C)Şiirde hece ölçüsü ve yarım kafiye kullanılması

D)Şiirlerin, "saz şairi" ya da "âşık" denen şairlerce, "bağlama" adı verilen bir sazla söylenmesi

E)Düşünce ve duyguların dörder dizelik bentler biçiminde anlatılması

18.Aşağıdakilerin hangisinde hüsn-ü talil sanatı kullanılmamıştır?

A) Seni seyretmek için gül bahçesinin yolunda

     İki yanda durur selviler dizi dizi

B) Sen gelmiyorsun diye

     Açmıyor güllerim bak

C) Ayağının toprağına ulaşmak için

     Başını taştan taşa vurur avare su

D) Güneş seni görüp de utandı

     Bulutların ardına saklandı

E)  Kara dutum, çatal karam çingenem

     Nar tanem, nur tanem bir tanem

19.Aşağıdakilerden hangisi Aşık tarzı halk edebiyatının genel özellikleri içerisinde değerlendirilemez?

A) Türk kültüründeki âşıklık geleneğinin etkisiyle oluşmuştur.

B) Söyleyiş özellikleri ve kullandığı ahenk unsurları Türk edebiyatından izler taşır.

C) Dil ve ifade imkanları bakımından Divan edebiyatına göre daha sade ve milli bir özellik gösterir.

D) Genellikle kırsal kesimlerde ve halk arasında gelişmiştir.

E) Bu dönem eserleri biçim kusursuzluğu yönüyle ön plana çıkmaktadır.

  

20. 'Karacaoğlan ve şiiri' işin aşağıdakilerden han­gisi söylenemez?

 A)  Şiirinde Divan, Tekke şiiri özellikleri görülmez.

   B)  Dini inançları, toplumsal konular şiirini derin­den etkiler.

   C)  Halk şiirini etkilediği gibi 'aydın sanatçılar'ı da etkilemiştir.

D)  İyi     D)  İyimser olan ozan, yoğun yaşamı nedeniyle öyküleyici anlatımı yeğlemiştir.

E)  Öt     E)  Dünya, günah korkusu yok gibidir; tek kor­kusu yaşlanmaktır.         

        

Câna can vermeyenin ne cânı var       Can verenin adiyle sânı var

 Er kişinin metaı erlik olur                     Cevherinin lâl ile mercânı var

 21.Bu parçanın nazım şekli aşağıdakilerden hangisidir?

A) Mani      B) Tuyug     C) Mesnevi          D) Türkü         E) Semai

 

  I. Şarkı     II. Murabba    III. Müstezat    IV. Kaside    V. Rubâî

 22.Yukarıdakilerden hangileri divan edebiyatında dörtlüklerle kurulan   

  nazım biçimlerinden değildir?                 

 A)   II. ve V     B)  III. ve IV     C)  III ve V    D)  I ve IV     E)  II. ve IIII                         

 

        I.  Kavuştaklı bir nazım biçimi ve türüdür.

       II.   Ayırıcı, belirleyici bir kuralı yoktur.

      III.   Bireysel veya toplumsal bir sevinci veya hüznü anlatır.

      IV.  Dört dizeli, söz ve ezgisinde yiğitlik havası olanlarına hoyrat denir.

23.Numaralandırılarak verilen bilgiler hangi nazım biçimini buldurmaya yöneliktir?

A) Mani   B) Türkü    C) Koşma   D) Semâî  E) Destan

 

      Derdim var seller gibi

      Diyemem eller gibi

      Kurudum kadîd oldum

      Meyvesiz dallar gibi

24.Bu şiir için aşağıdakilerden hangisi söyle­nemez?

A)  Yedili hece ölçüsüyle söylenmiştir.

B)  Düz kafiye örneğidir.

C)  Halk söyleyişlerine yer verilmiştir.

D)  Kesik mani örneğidir.

E)  Kelime halinde redif kullanılmıştır.

                                                   

        I.  On birli hece ölçüsüyle yazılır.

       II.   Dörtlüklerden oluşur. Dörtlük sayısı beş ile yedi arasındadır.

      III.   Aşık edebiyatının en çok kullanılan nazım biçimidir.

      IV.  Genellikle kafiyelenişi “abab/cbcb/dbdb” şeklindedir.

       V.  Konu bakımından Divan edebiyatındaki karşılığı “gazel”dir.

25.Yukarıda özellikleri verilen nazım türüyle ilgili hangisi ya da hangileri yanlıştır?

A) Yalnız I    B) Yalnız II    C) Yalnız III    D) III ve V      E) II ve IV

Cemal AKSOY(Türk Dili ve Edebiyatı Öğretmeni)

Cevap Ver